Вход | Регистрация
  Алпанские языки Лезгинский Табасаранский Агульский Рутульский Цахурский Крызский Будухский Арчинский Удинский Хиналугский  
Лезгинский язык: Грамматика · Словари · Разговорники · Фольклор · Видео · Библиотека · Форумы
Главная » Лезгинский язык » Лезгинский фольклор
Лезгинские народные сказки

Къуьрни аслан

Индистан уьлкведа хъсан векь авай, инсанрикай хевлет са там авай кьван. Ничхирри, кIватI хьана, и тама чпин кьил хуьзвай. Са аслан абурун пачагь тир, и асланди гьар са чIавуз, вичиз кIан хьайила, и ничхиррикай вичин хурук акатайдал гъуьрч ийиз, недай кьван. Амма гьар гъуьрч ийидайла, и асландин гьайбатрикай кичIела, гьар садан рикI аватиз, ибуруз гьич секинвал жезвачир.

Са юкъуз ибур вири санал кIватI хьана, меслят авуна, сада-садаз лагьана: “Я стхаяр! И аслан чи пачагь я кьван, адаз чакай вичиз кIаниди недай ихтияр ава. АкI хьайила чаз хъсан кар ам я хьи чна чи арада чип вегьиз, гьар гьидан чип акъатайтIа, гьам чна нубатдалди асландиз хуьрек яз ракъурда; амайбуру асландин гьайбатдикай, кичIевилин хажалатдикай архайин яз, секинвилелди чпин кесибвалда.”. И меслятдал ибур вири рази хьана; чпин къарар арзадалди кхьена, асландиз тамам гьуьрметдалди малумарна. Аслан и меслятдал гзаф рази хьана. Абуруз жаваб гана: “Зи метлеб анжах заз хуьрек хьун я, тахьайтIа за зи кесиб раятрик вучиз кецягъда?!”.

Идалай гуьгъуьниз и ничхирри чпин арада чип вегьиз хьана ва нин чип акъатайтIа, гьам асландиз хуьрек яз фидай кьван.

Са хейлин вахт алатайла, къуьрен тIвар алай чип акъатна. И къуьре ничхирриз лагьана: “Я стхаяр, им чиди вуч алчахвал я, жува-жув жуван ихтIярдалди асландин сиве тун? Ша чна и асландиз са амал ийин, ам чна чи винелай алудин!”. Къуьре икI лагьайла, садбур идал хъуьрена, садбуру лагьана: “Я кьей хва, вун акьван рикI авай кас яни, вавай а куц гваз аслан хьтин зурба пачагьдиз амал жедани?”. Къуьре лагьана: “Куьн тамаша, за асландиз вуч амал ийидатIа!”.

Пака юкъуз частунин хуьрекдиз къуьр фена кIанзавай. Амма и къуьр вахтунда фенач. И кардикай асландиз гзаф хъел атана, са тIимил амай ида чпин арада авай икьрар чIуриз, амма ида фикир авуна, лагьана: “ИкI тадивилелди са икьрар чIур авурдакай маса пачагьриз ван хьайитIа, абуру зун айибда.”. Асланди сабур авуна.

Са вахтунда нисини жез-тежез къуьр асландин кьилив атана, гъилер хурал эцигна, асландиз адетдалди салам гана, пачагьдиз икрам авуна. Асланди идавай ничхиррин гьал жузуна. Къуьре лагьана: “Пачагь вун сагърай, ничхиррин гьамиша хьиз адетдалди захъ галаз ви частунин хуьрекдиз са маса къуьрни ракъурнай. Амма са аслан гьалтна чал, ада чавай жузуна: “Куьн гьиниз физвайбур я?”. “Чун пачагьдиз хуьрек яз физвайбур я.” - лагьана чна. Ада лагьана: “Вагь, инал залай гъейри маса пачагьни авани? И мулк зиди я, гьич садахъни жуьрет жеч зи мулкуналлай раятрик кецягъдай.”. Ахпа захъ галай къуьр кьуна, вичиз тухвана. Амма ада ваз лагьай пис гафар вахъай кичIевиляйни регъуьвиляй завай ваз лугьуз жезвач”. Къуьре икI лагьайла асландин чанди цIай кьуна. Ида къуьрез лагьана: “Вавай ам заз къалуриз жедани?”. “Жеда!” - лагьана къуьре.

Къуьре, вилик акатна, аслан са яд авай дерин фурал тухвана, ада асландиз лагьана: “Дехьнен заз а асландихъай гзаф кичIе хьана. Завай вуна зун ви хъуьчIуьк кьун тавуртIа, и фурун сивел къвез жедач.”. ИкI лагьайла, асланди им вичин хъуьчIуьк кьуна, фурун сивел тухвана. Им хъуьчIуьк кваз аслан фуруз килигайтIа, фура цикай идаз къуьр хъуьчIуьк кваз вичин суьрет акуна. Ида хиял авуна хьи, анай аквазвайди вичиз хуьрек яз къвезвай къуьр къачуна тухвай, къуьре лагьай аслан я. Ида вичин хъуьчIуьк квай къуьр са къерехдиз гадарна, вичи-вич и фуруз вегьена. Вегьейла, ам фура цик акатна, кьена.

Аслан кьейила, тама авай гьайванриз азадвал хьана.
»»»
· Новое в библиотеках
· Новое на форумах
· Новое в комментариях
»»»
Виджет лезгинского языка:
образец справа, код здесь »»»
Онлайн всего: 1
Гостей: 1
Пользователей: 0
© 2013-2017 · Alpania-MezО нас | Информеры | Контакты | СсылкиХостинг от uCoz